Upcoming auctionLXII Aukcja: Sztuka Dawna · 1 December 2026, 19:00
unframed1/2
Collection · Old art (before 1945)Unavailable

Jacek Malczewski1854–1929

Jasiek

Currently unavailable
Date
1908
Technique
oil, cardboard
Dimensions
42,5 x 22,2 cm
Signature and inscriptions

sygn. i dat. p. d.: J Malczewski / 1908

Object ID
3276

Description

Postać wiejskiego chłopca z obrazu Jacka Malczewskiego wypełnia niemal całą przestrzeń obrazu. Taki zabieg oraz pewna monumentalizacja postaci były typowe dla portretów artysty. Prawie jednolite tło, pozbawione elementów charakterystycznych, jeszcze mocniej kieruje uwagę odbiorcy na chłopca. Odnosi się wrażenie, że bohater obrazu został zatrzymany nagle, jakby poproszony o pozowanie w trakcie trwającej zabawy czy pracy. Pomimo bardzo młodego wieku, chłopiec zaskakuje powagą, surowością spojrzenia, mocno kontrastującą z typową dla tego wieku infantylnością.

Malczewski, którego malarstwo jest przesiąknięte głęboką symboliką, wykazywał w swoich dziełach również dosadny realizm. Agnieszka Ławniczakowa zwraca uwagę: „w wizerunkach malowanych osób Malczewski bardzo wiernie, co nie znaczy pedantycznie, oddaje ich wygląd fizyczny […]. Twarze różnych osób, choć tak indywidualne, cechuje w obrazach Malczewskiego wspólne wszystkim zamyślenie, jakieś cofniecie się w głąb siebie”. Ta charakterystyka obejmuje również prezentowany portret.

Wizerunki dzieci pojawiają się w twórczości malarza dość często, niejednokrotnie w towarzystwie fantazyjnych postaci czy na tle pejzażu. „Jasiek”, doskonale zachowany, o wysokiej wartości artystycznej, jest ciekawą pracą w dorobku Malczewskiego. Wyróżnia się prostotą przedstawienia, daleką jednak od banału.

Obraz datowany jest na 1908 rok. Wiązał się on m. in. z rozpoczęciem przez Jacka Malczewskiego pracy w Żeńskiej Szkole Sztuk Pięknych Marii Niedzielskiej. Artysta został również członkiem zarządu nowo powstałej grupy „Zero” (mającej pełnić rolę opozycji do Towarzystwa „Sztuka”). W obrębie malarstwa to czas powstania tak znaczących kompozycji jak „Anioły z Tobiaszem” czy „Eloe z Ellenai”.

About the artist

Jacek Malczewski 1854–1929

Był inicjatorem i głównym przedstawicielem symbolizmu w polskim malarstwie na przełomie XIX i XX wieku. Początkowo uczył się rysunku pod opieką L. Piccarda, a także jako wolny słuchacz uczęszczał do klasy W. Łuszczkiewicza w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych. Dzięki namowom Jana Matejki podjął normalny tok studiów, a w międzyczasie pobierał lekcje rysunku u F. Cynka. W tym czasie przyjaźnił się z Gottliebem, Pochwalskim, Pruszkowskim. Wiedzę uzupełniał również za granicą: w École des Beaux-Arts w Paryżu i Académie Suisse. Kurs z zakresu kompozycji w klasie mistrzowskiej Jana Matejki ukończył w roku 1879.

Artist page