Upcoming auctionLXII Aukcja: Sztuka Dawna · 1 December 2026, 19:00
Artists

Rafał Malczewski

1892–1965

Available
0
In the archive
12
Rafał Malczewski, Pejzaż górskiPejzaż górski

About the artist

Znakomity malarz, akwarelista, literat, komentator sportowy, scenograf, poeta. Człowiek wielu pasji. Taternik i miłośnik gór (uczestniczył w akcjach Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego). W Wiedniu studiował architekturę, agronomię i filozofię. Pierwszym nauczycielem malarstwa był jego ojciec, Jacek Malczewski.

Artysta doskonale sprawdzał się w tematyce pejzażowej, szczególnie tej ukazującej widoki górskie (np. z rejonu Podhala). Pejzaże Malczewskiego charakteryzują się nadrealnością i żywą kolorystyką. Dostrzega się w nich podobieństwo do malarstwa metafizycznego czy sztuki Carlo Carry. W początkach swojej artystycznej drogi widać wpływ malarstwa wybitnego ojca. Następnie artysta czerpał z osiągnięć futuryzmu, kubizmu czy ekspresjonizmu. W latach 30. stworzył cykl pejzaży inspirowanych pobytem na Górnym Śląsku i Śląsku Cieszyńskim. Wyróżniały się one elementami industrialnymi (kopalnie, huty, cynkownie), typowymi dla tego regionu, ujętymi w ciemnej, posępnej kolorystyce. Artysta w mistrzowski sposób opanował również technikę akwareli, którymi wykonywał motywy pejzażowe z Tatr i Beskidów. Stworzył ich ponad tysiąc. Rafał Malczewski w swoich obrazach zajmował się również tematyką sportową i motywem martwej natury (szczególnie kwiatów). Artysta mocno związany był z Zakopanem, gdzie w okresie międzywojennym (lata 1917-1939) aktywnie uczestniczył w życiu artystycznym miasta (m. in. był członkiem Towarzystwa Sztuka Podhalańska i wykonywał projekty scenograficzne dla Teatru Formistycznego). Pisał felietony o kulturze miasta, malował, uczestniczy w wystawach artystycznych, tworzy scenografię do spektakli Witkacego. Malczewski planował nawet stworzyć „Artkom”, czyli ogólnopolski dom dla artystów. W 1917 roku Malczewski przeżył wypadek podczas wspinaczki na Zamarłą Turnię w Tatrach. Towarzyszący mu przyjaciel – Stanisław Bronikowski odpadł od ściany i poniósł śmierć na miejscu. Dla malarza była to trauma, która spowodowała, że zaprzestał wspinaczki. Artysta zajmował się literaturą. Był autorem słuchowisk radiowych i scenarzystą filmu „Biały ślad” w reżyserii Adama Krzeptowskiego. Wydał kilka książek o tematyce górskiej („Narkotyk gór”, „Tatry i Podhale”, „Góry wołają”, „Pępek świata. Wspomnienia o Zakopanem”). Wiele podróżował, np. do Francji, Hiszpanii, Portugalii, Stanów Zjednoczonych. W latach 30, malarstwo Rafała Malczewskiego zdobyło duże uznanie. W tym czasie rozpoczął również swoją karierę międzynarodową. Po wybuchu II wojny światowej zamieszkał w Brazylii (malował tam pejzaże Rio de Janerio, Kurtyby i Parany). W Kanadzie zamieszkał w 1942 roku. Pracował dla Canadian National Railways i Pacific National Railways, dla których wykonywał reklamujące te firmy akwarele. Za granicą artysta pisał artykuły i felietony (np. w londyńskich „Wiadomościach”). W wyniku udaru mózgu w 1957 roku i związanego z nim częściowego paraliżu, Malczewski nie mógł prowadzić działalności artystycznej. Dwa lata później artysta przyjechał do ojczyzny. Wizyta ta była dla Malczewskiego trudna. Sytuacja panująca w kraju, zniszczenia powojenne, jakie artysta zobaczył w Polsce odcisnęły mocne piętno na zdrowiu artysty i jego kondycji psychicznej. Po powrocie do Kanady artysta czuł się źle. Nie był w stanie malować ani pisać. W roku 1965 Rafał Malczewski umarł w Montrealu. Rafał Malczewski należał do Stowarzyszenia Artystów Polskich Rytm. Artysta wielokrotnie prezentował swoje prace. Jego debiut wystawowy miał miejsce w 1924 roku, kiedy wspólnie z Witkacym wystawił swoje dzieła w Salonie Czesława Garlińskiego w Warszawie. Indywidualne ekspozycje prac Malczewskiego miały miejsce m. in. w Zakopanem, Warszawie, Montrealu i Waszyngtonie. Wystawiał w wielu miastach Europy i świata, w tym w Pradze, Wiedniu, Hadze, San Francisco, Los Angeles, Moskwie, Montrealu. Artysta zdobył wiele wyróżnień, np. złoty medal na Międzynarodowej Wystawie Sztuka i Technika w Paryżu w 1937 roku czy złoty wawrzyn Polskiej Akademii Literatury (1937 rok).

Currently available

No works currently available. Write to us if you are looking for works by this artist.

Archive lots

from Polski Dom Aukcyjny auctions