Upcoming auctionLXII Aukcja: Sztuka Dawna · 1 December 2026, 19:00
unframed1/3
Lot 3 · LVIII Aukcja: Sztuka DawnaSold

Jacek Malczewski1854–1929

Portret Michaliny Wierusz Kowalskiej - Grabowskiej

Hammer pricePLN 180,000LVIII Aukcja: Sztuka Dawna, 23 April 2026, 19:00Estimate: PLN 250,000–350,000
Date
1910
Technique
oil, cardboard
Dimensions
55 x 46 cm
Signature and inscriptions

sygn. i dat. l. g.: JMalczewski 1910

na odwrocie:

- napis wzdłuż lewej krawędzi: PORTRET MICHALINY WIERUSZ KOWALSKIEJ - GRABOWSKIEJ / NA TLE JEZIORA W MIKORZYNIE (ołówkiem)

- napis u dołu: Stwierdzam, że portret na odwrocie jest / autentyczną pracą Jacka Malczewskiego. Podpis również / autentyczny / Gdańsk Oliwa / dnia 1-IX-1949 Czesław Wierusz-Kowalski / art. malarz. (tuszem)

- na ramie nalepka renowacji ram

Provenance

kolekcja prywatna, Polska

Object ID
1332

Description

Okazały portret córki Alfreda Wierusza-Kowalskiego, jednego z czołowych przedstawicieli szkoły monachijskiej. Modelka ukazana została na tle pejzażu jeziora w Mikorzynie, majątku należącego do jej rodziny. Obraz powstał w 1910 roku i należy do grupy kameralnych portretów Malczewskiego, realizowanych poza jego najbardziej znanym nurtem symboliczno-alegorycznym. Artysta koncentruje się tu na syntetycznym ujęciu postaci – z miękkim modelunkiem twarzy, ograniczoną gamą barwną oraz subtelnym światłem, które buduje spokojny, niemal intymny charakter przedstawienia.


Mikorzyn, gdzie powstał portret, był rozległą posiadłością zakupioną przez Alfreda Wierusza-Kowalskiego. Miejsce to pełniło funkcję rodzinnej rezydencji oraz ośrodka życia towarzyskiego i artystycznego. Portret Michaliny powstał najpewniej podczas pobytu artysty w majątku rodziny.


Na odwrocie obrazu znajduje się odręczny napis identyfikujący modelkę oraz miejsce przedstawienia, a także adnotacja autorstwa Czesława Wierusza-Kowalskiego – syna Alfreda – potwierdzająca autentyczność dzieła i podpisu artysty. Tego rodzaju potwierdzenie, pochodzące bezpośrednio z kręgu rodzinnego modelki, wzmacnia wartość kolekcjonerską pracy.


Portrety Malczewskiego o charakterze prywatnym, pozbawione rozbudowanej symboliki, pojawiają się na rynku aukcyjnym rzadziej niż jego kompozycje alegoryczne. Dodatkowym atutem omawianego obrazu jest jego silne zakorzenienie w konkretnej historii rodzinnej oraz identyfikowalność modelki.


Portret powstał w szczególnym momencie twórczości artysty - jego powrotu do Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, kiedy Malczewski, u szczytu pozycji środowiskowej, pozostawał w intensywnych relacjach z kręgami artystyczno-ziemiańskimi. Osobisty, subtelny charakter ujęcia, odpowiada tendencjom jego malarstwa z tego okresu, poprzedzającego powstanie introspekcyjnych kompozycji, tj. cyklu "Moje życie".

About the artist

Jacek Malczewski 1854–1929

Był inicjatorem i głównym przedstawicielem symbolizmu w polskim malarstwie na przełomie XIX i XX wieku. Początkowo uczył się rysunku pod opieką L. Piccarda, a także jako wolny słuchacz uczęszczał do klasy W. Łuszczkiewicza w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych. Dzięki namowom Jana Matejki podjął normalny tok studiów, a w międzyczasie pobierał lekcje rysunku u F. Cynka. W tym czasie przyjaźnił się z Gottliebem, Pochwalskim, Pruszkowskim. Wiedzę uzupełniał również za granicą: w École des Beaux-Arts w Paryżu i Académie Suisse. Kurs z zakresu kompozycji w klasie mistrzowskiej Jana Matejki ukończył w roku 1879.

Artist page